ΛΟΝΓΚ ΑΪΛΑΝΤ

στις

Στο μυθιστόρημα Μπρούκλιν, που κυκλοφόρησε λίγα χρόνια πριν, ο Κολμ Τομπίν (Colm Tóibín 1955 -) αφηγήθηκε την ιστορία της νεαρής Έιλις Λέισι που τη δεκαετία του ’50, έφυγε από την Ιρλανδία για την Αμερική σε αναζήτηση μιας καλύτερης ζωής.

Μέσα από την εξιστόρηση των συνθηκών που την οδήγησαν να μεταναστεύσει, του γάμου της με τον Τόνι Φιορέλο, της σύντομης επιστροφής της στην Ιρλανδία με αφορμή τον ξαφνικό θάνατο της αδελφής της και του ειδυλλίου της με τον Τζιμ Φάρελ, τον οποίο εγκατέλειψε χωρίς πολλές εξηγήσεις για να γυρίσει στη νέα της ζωή, η Έιλις Λέισι κέρδισε μια περίοπτη θέση στις καρδιές των αναγνωστών του βιβλίου.

Στο Λονγκ Άϊλαντ (εκδόσεις ΙΚΑΡΟΣ, μετάφραση Μυρτώ Καλοφωλιά), ο Κολμ Τομπίν επιστρέφει στη ζωή της ηρωίδας του για να την συναντήσει στη μέση ηλικία της και πάλι διχασμένη, αυτή τη φορά όχι ανάμεσα σε δύο χώρες, αλλά σε δύο εκδοχές του εαυτού της.

Παρόλο που το Λονγκ Άϊλαντ συνομιλεί με το Μπρούκλιν, η ανάγνωσή του λειτουργεί πολύ πέρα ​​από μια απλή συνέχεια, δίνοντας έμφαση στην αναμέτρηση των χαρακτήρων με το βάρος του χρόνου, την απώλεια των εναλλακτικών και την αδυναμία τους να ξεφύγουν από τον εαυτό τους.

Η Έιλις είναι τώρα είκοσι χρόνια μεγαλύτερη και  τη βρίσκουμε, παντρεμένη με τον Τόνι και μητέρα δύο μεγάλων παιδιών να ζει στο Λονγκ Άϊλαντ, σ’ ένα συγκρότημα κτιρίων που ανήκει στους Φιορέλο, την οικογένεια του Τόνι. Οι γονείς του Τόνι καθώς και τα αδέλφια του με τις οικογένειές τους ζουν όλοι στα διπλανά σπίτια και μπαινοβγαίνουν συνεχώς όχι μόνο ο ένας στο σπίτι του άλλου αλλά και στις ζωές τους. Οι δε γονείς του Τόνι εξακολουθούν να είναι αυτοί που θέτουν τους κανόνες για όλους τους. Η Έιλις, από τη άλλη, ποτέ δεν έγινε απόλυτα αποδεκτή από τους θορυβώδεις και παρεμβατικούς συγγενείς του Τόνι, αφενός γιατί δεν είχε Ιταλική καταγωγή και αφετέρου γιατί ποτέ δεν μπόρεσαν να κατανοήσουν την ανάγκη της για ιδιωτικότητα και απομόνωση. Έτσι βρίσκεται τώρα εγκατεστημένη σε μια ζωή που ενώ εξωτερικά μοιάζει σταθερή και ολοκληρωμένη, ουσιαστικά είναι βασισμένη σε προσεκτικούς συμβιβασμούς και σιωπηρές παραχωρήσεις. Η επίσκεψη ενός άντρα που της ανακοινώνει ότι η γυναίκα του είναι έγκυος από τον Τόνι και ότι εκείνος σκοπεύει να αφήσει το μωρό στην πόρτα των Φιορέλο μόλις γεννηθεί,  διαρρηγνύει οριστικά την φαινομενική κανονικότητα της ζωής της Έιλις. Η οικογένεια του Τόνι  περιμένει από εκείνη να τον στηρίξει παραβλέποντας την προδοσία του και αγνοώντας τα δικά της συναισθήματα.

Πίσω στο Ενισκόρθι η Έιλις διαπιστώνει γρήγορα ότι η γενέτειρά της δεν είναι πια το ασφαλές καταφύγιο του παρελθόντος, αλλά άλλος ένας τόπος στον οποίο νιώθει ξένη. Η Ιρλανδική πόλη που μεγάλωσε δεν είναι πια το σπίτι της, αλλά ένας τόπος κοινωνικών συμβάσεων, όπου η ατμόσφαιρα της επαρχίας κυριαρχεί με τη πνιγηρή της κανονικότητα. Μέσα από μια σειρά περιστατικών, ο Τομπίν αναδεικνύει αυτή την αδυναμία της πλήρους επιστροφής της ηρωίδας του η οποία βιώνει τη διπλή αυτή αποξένωση. Η σχέση με τη μητέρα της ξεκινά επιφυλακτικά, επιβαρυμένη από τα χρόνια της απουσίας και τη σιωπηλή πικρία της εγκατάλειψης ενώ την ίδια στιγμή, η επανασύνδεση με το παρελθόν προσκρούει και στη σχέση με την παιδική της φίλη. Εδώ, τα μυστικά που έχουν συσσωρευτεί λειτουργούν ως αόρατα φράγματα και η οικειότητα του παρελθόντος δεν αρκεί για να γεφυρώσει το χάσμα, καθώς οι αλήθειες που αποσιωπώνται δεν επιτρέπουν μια πραγματική επανασύνδεση. Το πιο κρίσιμο στοιχείο της επιστροφής της, όμως, είναι η συνάντηση με τον Τζιμ Φάρελ. Τα παλιά συναισθήματα αναζωπυρώνονται, όμως πλέον έρχονται αντιμέτωπα με τις ηθικές δεσμεύσεις του παρόντος. Στις συναντήσεις τους κυριαρχούν όσα δεν λέγονται δημιουργώντας μια ένταση ανάμεσα σε αυτό που επιθυμούν και σε αυτό που τους επιτρέπεται να διεκδικήσουν.

Αναμφισβήτητα το δυνατό σημείο αυτού του μυθιστορήματος είναι ο τρόπος που ο Τομπίν αποδίδει τη αργή διάβρωση του εσωτερικού κόσμου της ηρωίδας του παραβλέποντας σχεδόν το σοκ της αποκάλυψης της προδοσίας από τον σύζυγό της . Η Έιλις, αυτή την ώρα της κρίσης, εμφανίζεται συγκρατημένη (όπως έχει συμβεί και στο Μπρούκλιν),  χωρίς να εξωτερικεύει τον πόνο της, χωρίς να διεκδικεί με φωνές, χωρίς να επαναστατεί. Παρά την ψυχολογική πίεση που δέχεται από τον Τόνι και την ευρύτερη οικογένειά του, ανακοινώνει απλά ότι δεν θέλει να έχει καμία σχέση με αυτό το μωρό και ότι αποφάσισε να επισκεφθεί τη μητέρα της στην Ιρλανδία για να παραστεί στα ογδοηκοστά της γενέθλια. Με την επιστροφή αυτή η Έιλις επιδιώκει αφενός να πάρει μια απόσταση από όσα προσπαθούν να της επιβάλλουν ο Τόνι και οι γονείς του και αφετέρου να προσπαθήσει να επανασυνδεθεί με τη δική της οικογένεια και τον τόπο της.

Μέσα από την ιστορία της Έιλις, του Τζιμ αλλά και του Τόνι, ο Τομπίν μοιάζει να αναρωτιέται κατά πόσο οι ήρωές του έχουν πραγματική ελευθερία επιλογής. Οι αποφάσεις τους λαμβάνονται  μέσα σε ένα αυστηρό πλαίσιο κοινωνικών προσδοκιών, οικονομικών αναγκών και προσωπικών φόβων και η ελευθερία τους μοιάζει περισσότερο με μια προσπάθεια επιβίωσης μέσα σε προδιαγεγραμμένες τροχιές.

Η γραφή του Τομπίν στο Λονγκ Άιλαντ χαρακτηρίζεται από μια εξαιρετική λιτότητα και τα νοήματα εκφράζονται υπαινικτικά, μέσα από τις παύσεις και τις καθημερινές χειρονομίες, χωρίς ίχνος διδακτισμού ή ηθικής κρίσης από την πλευρά του συγγραφέα. Ο Τομπίν δεν κατευθύνει τις αντιδράσεις του αναγνώστη αλλά τον αφήνει να παρατηρήσει την εσωτερική εξέλιξη των ηρώων με τη δική  του ματιά.

Η εξέλιξη της ιστορίας, παραμένει σκόπιμα ανοιχτή, μετέωρη, αντικατοπτρίζοντας την αβεβαιότητα της ίδιας της ζωής και αφήνοντας τον αναγνώστη με την επιθυμία μιας δικαίωσης που δεν έρχεται ποτέ. Αίσθηση που εξαρτάται από το αν κανείς προσδοκά τη λύτρωση ή την ωμή ρεαλιστική απεικόνιση της ανθρώπινης μοίρας.

Το Λονγκ Άιλαντ είναι ένα μυθιστόρημα για το χρόνο που περνά, τις επιλογές που δεν κάναμε και τις ζωές που δεν ζήσαμε με την Έιλις Λέισι να παραμένει μια ηρωίδα που μας στοιχειώνει, με τη σιωπηλή της δύναμη να αντέχει το βάρος των επιλογών της σε έναν κόσμο που σπάνια της ανήκει.

Σχολιάστε

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.